Język polski w szkole podstawowej – dlaczego warto przekonać dziecko do tego przedmiotu?

Trudno zaprzeczyć temu, że język polski schodzi na dalszy plan. Nie obserwujemy tego jeszcze w szkole podstawowej tak bardzo jak na kolejnych etapach edukacji: w gimnazjum i liceum. Lista przedmiotów wydłuża się, podobnie zresztą jak zakres obowiązków każdego ucznia. Coraz ważniejsze staje się zdobywanie lepszych ocen z "ważniejszych przedmiotów" i przygotowanie do egzaminów. Wielu z nas zapomina, że to w jakim stopniu opanujemy nasz język ojczysty ma ogromny wpływ na przygotowanie i zaliczanie sprawdzianów, a także codzienną efektywną naukę.

Już w szkole podstawowej dziecko:

  • zdobywa umiejętność uważnego słuchania,
  • uczy się głośnego i cichego czytania,
  • zdobywa umiejętność rozumienia znaczeń dosłownych i prostych znaczeń przenośnych;
  • zdobywa świadomość języka jako wartościowego i wielofunkcyjnego narzędzia komunikacji,
  • rozwija umiejętność poszukiwania interesujących go wiadomości np. w tekście,
  • uczy się porządkowania tych informacji wg. własnych celów,
  • uczy się rozpoznawać różne teksty kultury, w tym użytkowe oraz stosować odpowiednie sposoby ich odbioru – rozpoznaje ich konwencje gatunkowe; uczy się je odbierać świadomie i refleksyjnie; kształtuje świadomość istnienia w tekście znaczeń ukrytych;
  • nabywa umiejętność wypowiadania się w mowie i piśmie np. na tematy poruszane na zajęciach.

Dzięki językowi dziecko rozwija zainteresowania różnymi dziedzinami kultury; poznaje specyfikę literackich i pozaliterackich sposobów wypowiedzi artystycznej; w kontakcie z dziełami kultury kształtuje hierarchię wartości, swoją wrażliwość, gust estetyczny, poczucie własnej tożsamości i postawę patriotyczną. Nauka języka polskiego w szkole jest więc czymś więcej niż tylko "wyuczeniem się" epok, przeczytaniem obowiązkowych lektur, poznaniem zasad gramatyki … ma bowiem niezaprzeczalnie charakter pragmatyczny.

To w jaki sposób dziecko podejdzie do nauki języka polskiego zadecyduje o przyszłej potrzebie (lub jej braku) aktywności czytelniczej, komunikacyjnej, poznawczej.

Dzięki umiejętności czytania ze zrozumieniem dziecko szybciej przyswajać będzie materiał do sprawdzianu. Potrafiąc odpowiednio porządkować informacje w prosty sposób oddzieli najważniejsze fragmenty notatki, lub tekstu w podręczniku. Słuchając ze zrozumieniem dziecko będzie w przyszłości potrafiło tworzyć przydatne notatki, z których będzie mogło uczyć się w domu. O wadze umiejętności pisania nie trzeba chyba przypominać w erze, w której wielu z nas szuka wzoru prostego podania w internecie. Umiejętność poszczególnych form pisemnej wypowiedzi przydatna jest nie tylko na kolejnych etapach nauczania, ale też na egzaminach i w życiu codziennym.

Pozytywne podejście do języka polskiego w szkole podstawowej zaplusuje w kolejnych etapach nauczania, w którym język polski można traktować nie jak przykry obowiązek, ale jak oderwanie od pozostałych lekcji: możliwość przeczytania ciekawej książki, obejrzenia ciekawego filmu i zabawę w recenzenta itp.

Pamiętajmy też, że dziecko często przejmuje od nas negatywne nastawienie do niektórych dziedzin nauki. Język polski jest przedmiotem bardzo przydatnym rozwijającym w nas wiele przydatnych na co dzień umiejętności. Warto też pamiętać, że trening czyni mistrza. To, że z trzech wypracowań / dyktand dziecko dostanie złą ocenę nie świadczy już o tym, że nie jest humanistą i nie ma potrzeby "starania się z tego przedmiotu".

Literatura:

  • Podstawa programowa kształcenia ogólnego, 23 grudnia 2008

Dominika Różycka – Glińska

polonistka