Skala Apgar – co to takiego?

Egzamin szóstoklasistów, gimnazjalny, matura – jesteście w błędzie jeśli myślicie, że to właśnie te egzaminy są pierwszymi poważnymi sprawdzianami dla Waszych dzieci. Pierwszym poważnym sprawdzianem jest bowiem już dla noworodka ocena jego stanu według skali Apgar!

Zaraz po urodzeniu noworodek oglądany jest przez położną oraz neonatologa – wcześniak, urodzony o terminie, po terminie, siłami natury, czy przez cesarskie cięcie – oceniany jest także według skali Apgar.

Nazwa tej „skali ocen” pochodzi od amerykańskiej lekarki Virginii Apgar, specjalizującej się w  pediatrii i anestezjologii.

Historia powstania skali Apgar jest zaskakująca. Podobno Pani Virginia stworzyła skalę zupełnie przypadkiem. Podczas zajęć ze studentami w jednym ze szpitali uczyła jak badać noworodki. Studenci nie bardzo wiedzieli w jaki sposób maja nauczyć się różnicowania zdrowych noworodków och chorych, na jednej z przerw miedzy zajęciami podeszli do pani Virgini z pytaniem na jakiej podstawie tak naprawdę powinni oceniać noworodki ?

Virginia Apgar wzięła serwetkę i zupełnie odruchowo wypisała pięć najistotniejszych rzeczy, które w najwłaściwszy sposób ocenią stan noworodka. Dzięki temu w 1953 roku stworzyła tabelę wraz ze skalą, według której ocenia się stan noworodków na całym świecie.

Co ocenia skala Apgar?

  • wygląd skóry,
  • tętno,
  • odruchy ,
  • napięcie mięśni,
  • oddychanie.

Za każdą z tych tych noworodek uzyskuje od 0 do 2 punktów.

Pierwszej oceny dokonuje położna tuż po urodzeniu się dziecka czyli w pierwszej minucie jego zycia. Następnie kolejno w 5 i 10 minucie dziecko oceniane jest przez położną lub neonatologa.

Co oznacza wynik skali Apgar?

  • 10 – 7 punktów oznacza, że kondycja noworodka po porodzie jest dobra.
  • Jeżeli wynik wynosi poniżej 7 punktów, noworodek umieszczany jest  na tak zwanym stanowisku resuscytacyjnym, gdzie poddawany jest zabiegom pomagającym mu podjęcie  normalnej funkcji oddechowej.

Dopiero wtedy, gdy stan noworodka jest zadowalający, personel dokonuje pomiarów takich jak:

  • masa ciała
  • obwód główki,
  • obwód klatki piersiowej,
  • obwód brzucha.

Po dokonaniu pomiarów sprawdza się także:

  • czy noworodek ma drożny przełyk i odbyt (za pomocą specjalnej sondy),
  • czy kości i kręgosłup są całe,
  • czy stawy dziecka funkcjonują prawidłowo.
  • Dokładnie ogląda skórę dziecka czynie ma nieprawidłowości
  • Ocenia się fizjologiczne odruchy dziecka

Wyniki wszystkich powyższych obserwacji uzupełnia się w tak zwanym schemacie kompletnego badania pediatrycznego (obejmuje on płuca, serce, brzuch, genitalia, narządy zmysłów, oczy, uszy itd.).

Niekiedy całe badanie może rozciągnąć się w czasie nawet do dwóch godzin po porodzie. Dzieje się tak dlatego, że obejmuje ona również ocenę dynamiczną stanu noworodka w okresie wczesnej adaptacji. Obserwuje się także między innymi to czy noworodek oddał smółkę, mocz, lub to jak zachowywał się przy pierwszych próbach karmienia piersią, dokładna ocena stanu buzi dziecka, wędzidełka, języka, koordynacji odruchu ssania i oddychania.

skala apgar książeczka zdrowia noworodki

konsultacja z położną Justyną Popiołek

red. tatawtarapatach